بررسی اجمالی توشیح قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان
وزارت عدلیه طالبان می گوید، قانون امر بالمعروف و نهی عن المنکر توسط رهبر طالبان توشیح گردیده است. این قانون شامل یک مقدمه، ۴ فصل و ۳۵ ماده میباشد که بعد از توشیح رهبر طالبان نافذ و در جریده رسمی نشر گردیده است. این قانون وزارت امر بالمعروف و نهی از منکر را مکلف به امر کردن به معروفات و منع کردن از منکرات مطابق شریعت اسلامی و فقه حنفی نموده است و نیز آمده است که این وزارت مکلف به تامین صلح و برادری میان مردم و منع آنها از تعصبات قومی، زبانی و سمتی می باشد. براساس این قانون ستر تمام بدن زن لازمی و پنهان کردن روی به سبب ترس از فتنه ضروری گفته شده است. در این قانون چگونگی ستر عورت مردان نیز بر اساس شریعت مشخص شده و محتسبان مکلف شده اند تا در رابطه به ستر عورت مردان و زنان امربالمعروف و نهی عن المنکر نمایند. این دستورالعمل محدودیتها بر رسانهها را نیز تشدید میکند و به ماموران امر به معروف مسئولیت داده شده که “رسانهها را به رعایت کردن مسایلی چون جلوگیری از نشر مطالبی که تحقیقر و توهین به مسلمان باشد و مطالبی که عکسهای جانداران در آن بازتاب پیدا کند، مکلف کنند. در متن این قانون آمده است که مردم و کارمندان ادارات امارتی به تعظیم شعایر اسلامی، مکلف اند مسوولان رسانهها به نشر مطالب مطابق شریعت، نبودن توهین مسلمان در مطالب و نشر مطالبی که عکسهای ذی روح در آن نباشد، مکلف گردیده اند این قانون تصریح میکند ، تاجران، کسبهکاران و دهقانان به ادای. نماز در جماعت، پرداخت به موقع عشر، زکات و سایر مکلفیتهای مالی، منع آنان از ربا، احتکار، غش، سوگند ادا کردن، تطفیف، دروغ و سایر اعمال غیر شرعی و منع کردن فروش اشیای حرام یا غیر قانونی توسط آنان، از مسوولیتهای محتسب خوانده شده است. محتسبان همچنین بر اساس این قانون مسوولیت دارند تا رانندگان وسایط را از پخش موسیقی، استعمال مواد مخدر، انتقال زنان بی حجاب، فراهم کردن زمینه نشستن و اختلاط زنان با مردان نامحرم و انتقال زنان بدون محرم شرعی عاقل و بالغ منع نموده و آنان را مکلف به تطبیق این موارد بسازند. در این قانون همچنین آمده است که زنا، انواع قمار و فراهم نمودن زمینه منکرات، جنگ انداختن حیوانات، سوءاستفاده از تَیپ، رادیو و دیگر وسایل، تهیه و تماشای عکس و فیلم اشیای ذیروح در کمپیوتر، موبایل و وسایل دیگر، استعمال، خرید، فروش، نگهداری و قاچاق مسکرات، بیحجابی نمودن، برهنه نمودن عورت، ترک و قضا کردن نماز، خوردن روزه، تراشیدن ریش یا کم کردن آن از قبضه، اصلاح موها برخلاف شریعت اسلامی، دوستی و کمک با کفار و مشابهت صورت و سیرت با آنها و چند مورد دیگر از جمله منکرات خاص خوانده شده که محتسبان مکلف به جلوگیری از آن اند. در قانون امر بالمعروف آمده است ، شخصی که به طور علنی عمل منکر را انجام میدهد، با توجه به معصیت و مرتکب آن تعزیراتی مانند توصیه، ترساندن از عذاب الله تعالی، تنبیه و تهدید به الفاظ قهرآمیز، تعزیر مرتکب با تلف مال، حبس از یک ساعت الی سه روز در محابس عمومی و در نهایت جزای که از سوی محتسب مناسب دانسته شود، در نظر گرفته شده است و بر بنیاد این قانون، در صورتی که شخص با تطبیق این تعزیرات اصلاح نشود، به محکمه معرفی میگردد قانون امر به معروف طالبان با انتقادهای تند نهادهای جهانی، زنان معترض افغانستان و فعالان حقوق بشر روبهرو شده است. زنان معترض این قانون طالبان را نقض جدی حقوق بشر خواندهاند. در همین حال معاون بخش زنان دیدبان حقوق بشر نیز این قانون را به شدت نکوهش کرده و از آن به عنوان نقض جدی حقوق زنان یاد کرده است. طالبان این قانون را چهارشنبه هفته روان همگانی ساختند. این نخستین بار است که طالبان اقدامات خود تحت عنوان امر به معروف را به صورت مدون و به نام «قانون» منتشر میکنند. جواد رسولی