شبکه انبیسی به نقل از منابع آگاه گزارش داد که آمریکا در حال بررسی امکان گسترش همکاریهای اطلاعاتی با طالبان است. هدف از این اقدام، کمک به مبارزه با تروریسم و مقابله با تهدیدات ناشی از گروه داعش خراسان عنوان شده است. این تصمیم در شرایطی اتخاذ میشود که امنیت منطقه و منافع ملی آمریکا در معرض خطر قرار دارد.
بر اساس گزارش ، دو منبع آگاه و یک مقام سابق آمریکایی اظهار داشتند که مقامات دولت جو بایدن در حال مذاکره با طالبان برای گسترش همکاریهای اطلاعاتی هستند. این همکاریها به منظور شناسایی و رهگیری فعالیتهای گروه تروریستی داعش خراسان انجام میشود. داعش خراسان در ماههای اخیر حملات متعددی در افغانستان انجام داده است که نه تنها تهدیدی برای امنیت داخلی این کشور بلکه تهدیدی برای منافع آمریکا و متحدانش در منطقه به شمار میآید.
یک افسر سابق ارتش آمریکا، با اشاره به خروج این کشور از افغانستان در تابستان ۲۰۲۱، بیان کرد که واشنگتن توانایی بسیار محدودی در آگاهی از فعالیتهای داعش خراسان دارد. وی افزود که این محدودیتها منجر به این شده که دولت بایدن به دنبال به اشتراک گذاری اطلاعات بیشتر با طالبان باشد تا بتواند به طور مؤثرتری با این تهدید تروریستی مقابله کند.
برخی از مقامات آمریکایی پیشنهاد کردهاند که سفارت آمریکا در کابل بازگشایی شود تا همکاریهای اطلاعاتی بین واشنگتن و طالبان بهبود یابد. این در حالی است که دولت آمریکا هنوز طالبان را به عنوان حکومت قانونی افغانستان به رسمیت نشناخته است و این موضوع میتواند چالشهای دیپلماتیکی را به همراه داشته باشد.
طالبان، گروه داعش خراسان را به عنوان یک تهدید جدی برای امنیت افغانستان در نظر میگیرد و در تلاش است تا با حملات متعدد علیه این گروه، فعالیتهای تروریستی آنها را مهار کند. طالبان اعلام کردهاند که تلاشهای گستردهای برای از بین بردن سلولهای داعش خراسان در مناطق مختلف افغانستان انجام دادهاند.
با وجود این تلاشها، برخی تحلیلگران بر این باورند که همکاری اطلاعاتی بین آمریکا و طالبان میتواند منجر به افزایش تنشها در داخل افغانستان شود. برخی از گروههای مخالف طالبان ممکن است این همکاری را به عنوان نشانهای از تأیید ضمنی طالبان توسط آمریکا تلقی کنند و این موضوع میتواند منجر به افزایش درگیریهای داخلی شود.
برخی از کارشناسان همچنین از سیاستها و عملکرد طالبان در حکومتداری انتقاد میکنند. آنها معتقدند که طالبان، علیرغم ادعاهای خود، همچنان به حقوق اساسی شهروندان افغانستان احترام نمیگذارد. محدودیتهای شدید بر آزادیهای مدنی، نقض حقوق زنان، و سرکوب مخالفان سیاسی از جمله مواردی است که باعث نگرانیهای جدی در میان جامعه بینالمللی شده است.
کارشناسان بر این باورند که هر گونه همکاری با طالبان باید مشروط به بهبود وضعیت حقوق بشر و ایجاد یک حکومت فراگیر و نماینده همه اقشار جامعه افغانستان باشد. آنها هشدار میدهند که حمایت ضمنی از طالبان میتواند به تقویت قدرت این گروه منجر شده و وضعیت حقوق بشر را در افغانستان بدتر کند.
در همین حال، برخی دیگر از کارشناسان معتقدند که این همکاری میتواند به بهبود امنیت منطقهای و کاهش تهدیدات تروریستی کمک کند. آنها بر این باورند که همکاری اطلاعاتی مؤثر بین آمریکا و طالبان میتواند به کاهش حملات تروریستی و افزایش ثبات در افغانستان منجر شود. با این حال، این همکاری نیازمند مدیریت دقیق و مذاکرات مستمر بین دو طرف است تا از پیامدهای منفی آن جلوگیری شود.
حامیه نادری