جیمز دیوید ونس، نامزد معاونت دونالد ترامپ، سقوط افغانستان به دست طالبان را نتیجه سیاستهای «فاجعهبار» جو بایدن و «شکست نظام امریکا» میداند. به گفته این سناتور جمهوریخواه، افغانهایی که «حاضر نشدند برای کشورشان بجنگند»، نباید به امریکا منتقل شوند.
در اوایل سقوط دولت افغانستان، ونس در مقالهای تحلیلی، سیاستهای بایدن را نقد کرد و طرح انتقال پناهجویان افغان به امریکا را زیر سوال برد.
ونس با اشاره به «شکست تجربه دموکراسی» در افغانستان، اظهار داشت که رهبران امریکا، سربازان خود را برای انجام یک ماموریت غیرممکن به افغانستان فرستادند. او بیان کرد که بهترین نیروهای امریکا در تلاش برای تبدیل افغانستان به یک دموکراسی پر رونق، جان باختند.
او همچنین به اظهارات مارک میلی، رئیس پیشین ستاد ارتش امریکا، اشاره کرد که به مردم اطمینان داده بود که نیروهای افغان توان مبارزه و دفاع از کشورشان را دارند. ونس در واکنش گفت: «ارتش ملی افغانستان نتوانست چهار هفته در برابر طالبان مقاومت کند.»
ونس همچنین به ارائه اطلاعات غلط مقامهای نظامی امریکا به دونالد ترامپ درباره تعداد نیروها در خاورمیانه اشاره کرد و نوشت: «مقامهای بلندپایه نظامی به ترامپ دروغ گفتند تا درگیریهای ما در آنجا طولانی شود.»
او همچنین افزود که رهبران امریکا دههها به مردم میگفتند که در افغانستان با تروریستها میجنگند تا مجبور نباشند با آنها در امریکا مبارزه کنند. ونس تاکید کرد که رهبران کنونی امریکا برای این کار مناسب نیستند و از تاخیر در خروج نیروهای امریکایی از افغانستان و خرید زمان برای طالبان بهمنظور افزایش توانایی و برنامهریزیشان انتقاد کرد.
به گفته ونس، این رویدادها پیامد سیاستهای فاجعهبار بایدن و «شکست کل نظام امریکا» است. او تصریح کرد که تلاش برای تغییر رژیم در افغانستان شکست خورد و این نشان میدهد که نیازمند تغییر رژیم در امریکا هستیم.
ونس همچنین به طرح انتقال «۳۰۰ هزار» پناهجوی افغان بهویژه همکاران آمریکا اشاره کرد و گفت که اولویت امریکا در فرایند تخلیه پناهجویان افغان بود، نه شهروندان امریکایی. برخلاف ادعای رهبران امریکا مبنی بر همکاری برخی افغانها با این کشور، ونس اظهار داشت که «بیش از یک دهه است که ما به افغانها کمک میکنیم، نه برعکس.»
او تصریح کرد که کسانی که حاضر نشدند برای کشورشان بجنگند و کابل سقوط کرد، نباید به امریکا منتقل شوند. ونس مخالف اسکان مجدد پناهجویان افغان در امریکا بود و گفته بود که «نمیخواهد کشورش به اردوگاه پناهجویان تبدیل شود.»
ونس همچنین به نقل از منابعی گفت که «۹۰ درصد افرادی که در حال تخلیه هستند، نمیدانیم چه کسانی هستند. ما اسناد و هیچ شناسنامهای نداریم. ما نمیدانیم چه کسانی به کشور ما میآیند و این یک فاجعه کامل است.»